اگر برای کسب و کار خود به دنبال راهی هستید که امکانات یک اپلیکیشن را در اختیار کاربران قرار دهد، اما در عین حال مانند یک سایت از طریق مرورگر قابل دسترسی باشد، احتمالا نام PWA یا Progressive Web App را شنیده اید.
اما PWA چیست؟ آیا PWA همان وب اپلیکیشن است؟ آیاا می توان آن را روی موبایل نصب کرد؟ آیا بدون اینترنت کار می کند؟ و مهم تر از همه، برای یک کسب و کار PWA بهتر است یا طراحی اپلیکیشن موبایل و سایت؟
PWA روشی برای ساخت برنامه های تحت وب است که با استفاده از فناوری های وب، تجربه ای شبیه اپلیکیشن های موبایل ارائه می دهد. یک PWA می تواند از طریق URL در دسترس باشد، روی دستگاه نصب شود و بسته به امکانات و مرورگر، قابلیت هایی مانند اجرای آفلاین، اعلان ها و اجرای مستقل از محیط معمول مرورگر را ارائه دهد.
در این مقاله از ایران اپکو، تفاوت PWA با سایت، وب اپلیکیشن و اپلیکیشن موبایل را بررسی می کنیم تا بتوانید مناسب ترین گزینه را برای کسب و کار خود انتخاب کنید.
PWA چیست؟
PWA مخفف Progressive Web App به معنی «وب اپلیکیشن پیش رونده» است.
به زبان ساده، PWA یک برنامه مبتنی بر فناوری های وب است که تلاش می کند تجربه ای نزدیک به یک اپلیکیشن نصب شده روی موبایل یا کامپیوتر ارائه دهد.
تفاوت مهم PWA با یک سایت معمولی این است که PWA فقط برای نمایش محتوا طراحی نشده است. یک PWA می تواند مانند یک برنامه تعاملی عمل کند و قابلیت هایی مانند نصب روی دستگاه، اجرای مستقل، استفاده از برخی قابلیت های دستگاه، کارکرد آفلاین و اعلان ها را در اختیار کاربر قرار دهد؛ البته میزان پشتیبانی هر قابلیت به مرورگر و سیستم عامل بستگی دارد.
برای مثال، کاربر می تواند وارد یک PWA شود، آن را روی دستگاه خود نصب کند و بعد از نصب، آیکون آن را مانند یک برنامه روی صفحه دستگاه ببیند و بدون باز کردن مستقیم مرورگر آن را اجرا کند.
بنابراین PWA را می توان نقطه اتصال بین وب سایت و اپلیکیشن دانست؛ هرچند از نظر فنی همچنان یک برنامه مبتنی بر وب است.
Progressive Web App چیست و چرا به آن PWA می گویند؟
کلمه Progressive در PWA به مفهوم «پیش رونده» یا «تدریجی» است.
ایده اصلی این است که برنامه وب باید بتواند روی دستگاه ها و مرورگرهای مختلف کار کند و در صورت پشتیبانی مرورگر، امکانات پیشرفته تری را در اختیار کاربر قرار دهد.
در نتیجه اگر کاربر با مرورگری وارد PWA شود که از یک قابلیت خاص پشتیبانی نمی کند، نباید کل برنامه از کار بیفتد. PWA باید بتواند یک تجربه پایه مناسب ارائه کند و در دستگاه ها و مرورگرهای سازگار، قابلیت های بیشتری فعال شود. این رویکرد با مفهوم Progressive Enhancement در توسعه وب ارتباط دارد.
PWA چگونه کار می کند؟
PWA از فناوری های استاندارد وب مانند HTML، CSS و JavaScript استفاده می کند، اما برای ارائه قابلیت های پیشرفته تر از اجزای دیگری نیز بهره می برد.
یکی از مهم ترین اجزای PWA، Web App Manifest است. این فایل اطلاعاتی مانند نام برنامه، آیکون، نحوه نمایش و اطلاعات لازم برای نصب برنامه را در اختیار مرورگر قرار می دهد.
جزء مهم دیگر Service Worker است. Service Worker می تواند در پس زمینه توسط مرورگر اجرا شود و در سناریوهایی مانند کش کردن منابع، تجربه آفلاین و بعضی قابلیت های پس زمینه مورد استفاده قرار گیرد.
البته یک نکته مهم وجود دارد: PWA لزوما به معنی یک برنامه کاملا آفلاین نیست. نوع و میزان قابلیت آفلاین به نحوه طراحی و توسعه آن بستگی دارد.
ویژگی های مهم PWA چیست؟
یک PWA خوب معمولا مجموعه ای از ویژگی های زیر را در اختیار کاربر قرار می دهد:
قابلیت نصب
یکی از ویژگی های شناخته شده PWA امکان نصب آن روی دستگاه است. بعد از نصب، برنامه می تواند با آیکون اختصاصی روی دستگاه ظاهر شود و مانند یک برنامه مستقل اجرا شود.
دسترسی از طریق مرورگر
کاربر برای استفاده از PWA الزاما نباید ابتدا یک فایل نصب برنامه را دانلود کند. می تواند از طریق یک URL وارد برنامه شود و در صورت فراهم بودن شرایط، آن را نصب کند.
این ویژگی یکی از مهم ترین تفاوت های PWA با بسیاری از اپلیکیشن های سنتی است.
امکان استفاده آفلاین
با استفاده از Service Worker و استراتژی های مناسب کش، PWA می تواند در شرایطی که اتصال اینترنت قطع یا ضعیف است، بخشی از قابلیت های خود را در اختیار کاربر قرار دهد. میزان عملکرد آفلاین به معماری برنامه و اطلاعاتی که از قبل ذخیره شده بستگی دارد.
اجرای مستقل
PWA نصب شده می تواند بدون رابط معمول مرورگر و در حالت مستقل اجرا شود؛ بنابراین تجربه کاربر بیشتر به یک اپلیکیشن شبیه می شود.
اعلان و قابلیت های دستگاه
PWA ها می توانند با استفاده از API های وب و قابلیت های پشتیبانی شده توسط سیستم عامل و مرورگر، به امکاناتی مانند اعلان ها و برخی قابلیت های دستگاه دسترسی داشته باشند.
البته نباید تصور کرد که همه قابلیت های اپلیکیشن های Native در تمام دستگاه ها و مرورگرها به یک شکل در PWA در دسترس هستند.
تفاوت PWA با وب سایت چیست؟
یک سایت معمولی می تواند برای معرفی شرکت، خدمات، محصولات، مقالات و جذب بازدیدکننده از موتورهای جستجو طراحی شود.
اما PWA بیشتر برای زمانی مناسب است که کاربر قرار است به صورت تعاملی و مداوم با یک سیستم کار کند.
برای مثال یک سایت شرکتی ممکن است شامل صفحه درباره ما، خدمات، نمونه کارها و مقالات باشد.
اما یک سیستم فروش آنلاین، پنل مشتری، سامانه رزرو، سیستم سفارش یا یک پلتفرم خدماتی می تواند به شکل یک برنامه وب تعاملی طراحی شود و در صورت نیاز قابلیت های PWA نیز به آن اضافه شود.
بنابراین:
سایت = بیشتر برای حضور، معرفی، محتوا و جذب کاربر
PWA = وب اپلیکیشن تعاملی با قابلیت های پیشرفته تر و تجربه نزدیک تر به اپلیکیشن
البته این دو مفهوم همیشه کاملا جدا از هم نیستند و یک وب سایت می تواند به یک PWA تبدیل یا با قابلیت های PWA توسعه داده شود.
تفاوت PWA و وب اپلیکیشن چیست؟
این دو اصطلاح معمولا با یکدیگر اشتباه گرفته می شوند.
Web Application یا وب اپلیکیشن یک نرم افزار تحت وب است که کاربر از طریق مرورگر به آن دسترسی دارد.
PWA را می توان رویکردی برای توسعه یک برنامه وب دانست که علاوه بر قابلیت های معمول وب، امکاناتی مانند نصب پذیری و تجربه نزدیک تر به اپلیکیشن را ارائه می کند.
بنابراین:
هر PWA یک برنامه وب است، اما هر وب اپلیکیشنی لزوما PWA نیست.
این تفاوت برای کسب و کارهایی که قصد طراحی یک سامانه آنلاین دارند اهمیت زیادی دارد.
تفاوت PWA با اپلیکیشن موبایل چیست؟
اپلیکیشن Native معمولا برای یک سیستم عامل مشخص مانند Android یا iOS توسعه داده می شود و می تواند از امکانات اختصاصی همان پلتفرم استفاده کند.
PWA بر پایه فناوری های وب ساخته می شود و از طریق مرورگر قابل دسترسی است. در نتیجه می تواند با یک کدبیس، روی طیف مختلفی از دستگاه ها و سیستم عامل ها اجرا شود.
از طرف دیگر، اپلیکیشن موبایل در بسیاری از سناریوها دسترسی عمیق تری به قابلیت های سیستم عامل دارد و برای پروژه هایی که وابستگی زیادی به امکانات اختصاصی دستگاه دارند، می تواند انتخاب مناسب تری باشد.
PWA یا اپلیکیشن موبایل؟
پاسخ برای همه کسب و کارها یکسان نیست.
اگر سرعت انتشار، دسترسی مستقیم از وب، استفاده از یک کدبیس و تجربه نزدیک به اپلیکیشن برای شما اهمیت زیادی دارد، PWA می تواند گزینه مناسبی باشد.
اما اگر برنامه شما به قابلیت های اختصاصی سیستم عامل، عملکرد بسیار پیچیده، تعامل عمیق با سخت افزار یا امکاناتی نیاز دارد که در وب به شکل کامل پشتیبانی نمی شوند، طراحی اپلیکیشن Native یا راهکارهای چندسکویی می تواند انتخاب مناسب تری باشد.
جدول مقایسه PWA، سایت و اپلیکیشن موبایل
| ویژگی | سایت | PWA | اپلیکیشن موبایل |
|---|---|---|---|
| دسترسی از طریق URL | دارد | دارد | معمولا خیر |
| قابلیت نصب | محدود/بسته به شرایط | دارد | دارد |
| تجربه شبیه اپلیکیشن | محدود | زیاد | بسیار زیاد |
| قابلیت آفلاین | معمولا محدود | قابل پیاده سازی | معمولا دارد |
| نیاز به App Store | خیر | الزامی نیست | معمولا برای توزیع گسترده استفاده می شود |
| قابلیت های اختصاصی دستگاه | محدودتر | بسته به مرورگر و سیستم عامل | گسترده تر |
| مناسب برای SEO | بسیار مناسب | قابل استفاده از وب و URL | به صورت مستقیم مانند سایت نیست |
| توسعه با فناوری وب | بله | بله | بسته به فناوری انتخابی |
این جدول یک مقایسه کلی است و قابلیت های واقعی هر پروژه به معماری، فناوری، سیستم عامل و نیازهای کسب و کار بستگی دارد.
مزایای PWA برای کسب و کارها
PWA می تواند برای بعضی کسب و کارها مزایای مهمی داشته باشد.
1. دسترسی سریع از طریق وب
کاربر می تواند با یک لینک وارد برنامه شود. بنابراین لازم نیست همیشه ابتدا به فروشگاه اپلیکیشن مراجعه کند.
2. امکان نصب
در مرورگرها و سیستم عامل های پشتیبانی شده، PWA می تواند روی دستگاه نصب شود و مانند یک برنامه مستقل در اختیار کاربر قرار گیرد.
3. یک کدبیس برای چند پلتفرم
یکی از مزایای مهم فناوری های وب این است که یک برنامه وب می تواند روی دستگاه ها و سیستم عامل های مختلف اجرا شود.
4. تجربه کاربری بهتر نسبت به سایت معمولی
اگر PWA به شکل اصولی طراحی شود، می تواند تجربه ای سریع، تعاملی و شبیه اپلیکیشن در اختیار کاربران قرار دهد.
5. امکان دیده شدن از طریق موتورهای جستجو
بر خلاف اپلیکیشن های موبایل که برای کشف شدن بیشتر به کانال هایی مانند App Store و Google Play وابسته هستند، PWA می تواند از طریق وب و URL در دسترس قرار بگیرد. این موضوع باعث می شود قابلیت های وب و اپلیکیشن تا حدی در کنار یکدیگر قرار بگیرند.
معایب PWA چیست؟
PWA با وجود مزایای متعدد، برای همه پروژه ها بهترین انتخاب نیست.
محدودیت دسترسی به برخی قابلیت های دستگاه
PWA به اندازه یک اپلیکیشن Native به تمام قابلیت های سیستم عامل دسترسی ندارد و پشتیبانی برخی API ها ممکن است بین مرورگرها و سیستم عامل ها متفاوت باشد.
وابستگی به مرورگر
PWA همچنان یک برنامه مبتنی بر وب است و اجرای آن به موتور مرورگر وابسته است.
مناسب نبودن برای تمام پروژه های پیچیده
اگر برنامه به پردازش های بسیار سنگین، قابلیت های خاص سخت افزاری یا دسترسی عمیق به سیستم عامل نیاز داشته باشد، ممکن است اپلیکیشن موبایل انتخاب مناسب تری باشد.
محدودیت های متفاوت در iOS و Android
تجربه نصب و پشتیبانی از قابلیت های PWA در سیستم عامل ها و مرورگرهای مختلف یکسان نیست. بنابراین پیش از انتخاب PWA باید نیازهای واقعی پروژه و دستگاه های کاربران بررسی شود.
آیا PWA روی اندروید و آیفون کار می کند؟
PWA می تواند روی دستگاه های مختلف اجرا شود، اما پشتیبانی از قابلیت های PWA در همه سیستم عامل ها و مرورگرها یکسان نیست.
به همین دلیل اگر بخش بزرگی از کاربران یک کسب و کار از آیفون استفاده می کنند، باید پیش از شروع پروژه، قابلیت های مورد نیاز در iOS به صورت جداگانه بررسی شوند.
این موضوع به خصوص برای قابلیت هایی مانند نصب، اعلان، دسترسی به API های دستگاه و اجرای پس زمینه اهمیت دارد.
آیا PWA بدون اینترنت کار می کند؟
یکی از سوالات پرتکرار درباره PWA همین است.
پاسخ کوتاه این است: می تواند، اما نه به صورت خودکار و نامحدود.
با استفاده از Service Worker و تکنیک های کش می توان منابع مورد نیاز را در دستگاه ذخیره کرد تا بخش هایی از برنامه در زمان قطع اینترنت نیز قابل استفاده باشند.
بنابراین اینکه یک PWA دقیقا در حالت آفلاین چه کاری انجام می دهد، به نحوه طراحی و توسعه آن بستگی دارد.
PWA برای چه کسب و کارهایی مناسب است؟
PWA می تواند برای کسب و کارهایی مناسب باشد که کاربران آنها به صورت مداوم با یک سامانه آنلاین تعامل دارند.
برای مثال:
- فروشگاه های اینترنتی
- سامانه های سفارش آنلاین
- سیستم های رزرو و نوبت دهی
- پلتفرم های خدماتی
- سامانه های آموزشی
- پنل های مشتریان
- سیستم های مدیریت سفارش
- پلتفرم های محتوایی
- سرویس هایی که کاربران موبایلی زیادی دارند
در مقابل، برای یک سایت معرفی ساده که فقط شامل اطلاعات شرکت، خدمات و مقالات است، معمولا نیازی نیست صرفا برای داشتن PWA هزینه اضافی پرداخت شود.
در چنین شرایطی یک طراحی سایت حرفه ای و سریع می تواند انتخاب منطقی تری باشد.
برای کسب و کار من سایت بهتر است یا PWA یا اپلیکیشن؟
این سوال از خود PWA چیست مهم تر است.
اگر هدف شما جذب مشتری از گوگل، معرفی خدمات، انتشار محتوا و ایجاد حضور حرفه ای در اینترنت است، طراحی سایت معمولا نقطه شروع مناسب تری است.
و اگر علاوه بر وب سایت به یک سیستم تعاملی نیاز دارید که کاربران دائما در آن سفارش ثبت کنند، حساب کاربری داشته باشند، اطلاعات خود را مدیریت کنند یا از امکانات اختصاصی استفاده کنند، وب اپلیکیشن یا PWA می تواند گزینه مناسبی باشد.
اگر کاربران شما استفاده بسیار زیادی از موبایل دارند و برنامه به امکانات گسترده سیستم عامل نیاز دارد، طراحی اپلیکیشن موبایل می تواند انتخاب بهتری باشد.
در بسیاری از پروژه های حرفه ای نیز لازم نیست فقط یکی از این گزینه ها را انتخاب کنید. ممکن است کسب و کار به یک سایت برای جذب کاربر از گوگل، یک PWA یا وب اپلیکیشن برای ارائه خدمات آنلاین و یک اپلیکیشن موبایل برای کاربران وفادار نیاز داشته باشد.
بنابراین انتخاب فناوری باید بر اساس مدل کسب و کار، رفتار کاربران، امکانات مورد نیاز و بودجه انجام شود.
هزینه طراحی PWA چقدر است؟
هزینه طراحی و توسعه PWA یک عدد ثابت ندارد.
تعداد صفحات و بخش های سیستم، طراحی UI/UX، پنل مدیریت، امکانات حساب کاربری، اتصال به API، درگاه پرداخت، سیستم سفارش، اعلان ها، قابلیت آفلاین، سطح امنیت، تعداد کاربران و پیچیدگی Backend همگی می توانند روی هزینه نهایی تاثیر بگذارند.
به همین دلیل قیمت یک PWA ساده با یک پلتفرم کامل فروشگاهی یا خدماتی قابل مقایسه نیست.
اگر بین طراحی سایت، وب اپلیکیشن، PWA و اپلیکیشن موبایل مردد هستید، بهتر است ابتدا نیازهای پروژه مشخص شود و بعد مناسب ترین معماری انتخاب شود.
آیا PWA برای سئو مناسب است؟
یکی از مزیت های مهم PWA این است که برخلاف یک اپلیکیشن موبایل، از طریق وب و URL در دسترس قرار می گیرد.
اما PWA بودن به خودی خود باعث افزایش رتبه سایت در گوگل نمی شود.
برای دیده شدن در نتایج جستجو همچنان باید مواردی مانند ساختار مناسب صفحات، محتوای باکیفیت، سرعت، تجربه کاربری، لینک سازی داخلی، قابلیت خزش و ایندکس و سایر اصول SEO به درستی پیاده سازی شوند.
بنابراین اگر هدف اصلی شما جذب ورودی از گوگل است، PWA باید در کنار یک استراتژی مناسب طراحی سایت و سئو دیده شود، نه به عنوان جایگزین سئو.
PWA یا طراحی اپلیکیشن؛ کدام را انتخاب کنیم؟
اگر بخواهیم خیلی ساده تصمیم بگیریم:
سایت انتخاب کنید اگر:
هدف اصلی شما معرفی کسب و کار، جذب مشتری از گوگل و ارائه محتوا و خدمات عمومی است.
PWA انتخاب کنید اگر:
به یک تجربه تعاملی شبیه اپلیکیشن نیاز دارید اما می خواهید کاربران بتوانند از طریق وب و URL نیز به سیستم دسترسی داشته باشند.
اپلیکیشن موبایل انتخاب کنید اگر:
به امکانات عمیق سیستم عامل، عملکرد اختصاصی موبایل یا تجربه کاملا Native نیاز دارید.
و اگر هنوز نمی دانید کدام گزینه برای کسب و کارتان مناسب است، بهترین کار این است که ابتدا نیازهای پروژه و رفتار کاربران بررسی شود.
سوالات متداول درباره PWA
PWA مخفف چیست؟
PWA مخفف Progressive Web App است و به برنامه های تحت وبی گفته می شود که با فناوری های وب ساخته شده اند و می توانند تجربه ای شبیه اپلیکیشن ارائه دهند.
آیا PWA همان وب سایت است؟
خیر. PWA بر پایه فناوری وب ساخته می شود، اما می تواند قابلیت هایی مانند نصب روی دستگاه، اجرای مستقل و امکانات آفلاین را ارائه دهد که در یک سایت معمولی الزاما وجود ندارند.
آیا هر وب اپلیکیشنی PWA است؟
خیر. هر PWA یک برنامه وب است، اما هر برنامه وبی الزاما ویژگی های لازم برای PWA بودن را ندارد.
آیا PWA نیاز به نصب دارد؟
PWA می تواند قابل نصب باشد و بعد از نصب مانند یک برنامه مستقل روی دستگاه اجرا شود. نحوه نصب و میزان پشتیبانی به مرورگر و سیستم عامل بستگی دارد.
آیا PWA در گوگل ایندکس می شود؟
PWA از طریق وب و URL قابل دسترسی است و می تواند مانند سایر محتوای وب برای موتورهای جستجو قابل دسترسی باشد؛ اما ایندکس شدن و رتبه گرفتن به اجرای صحیح اصول فنی و محتوایی SEO بستگی دارد.
PWA بهتر است یا اپلیکیشن موبایل؟
هیچ پاسخ یکسانی برای همه پروژه ها وجود ندارد. اگر دسترسی از وب و توسعه چندسکویی اهمیت زیادی داشته باشد، PWA می تواند گزینه خوبی باشد. اگر به امکانات عمیق سیستم عامل نیاز داشته باشید، اپلیکیشن موبایل ممکن است انتخاب مناسب تری باشد.
آیا PWA بدون اینترنت کار می کند؟
PWA می تواند بخشی از قابلیت های خود را در حالت آفلاین ارائه دهد، اما این موضوع به معماری برنامه، Service Worker و اطلاعاتی که از قبل روی دستگاه ذخیره شده بستگی دارد.
جمع بندی
PWA یا Progressive Web App راهکاری است که قابلیت های وب و تجربه نزدیک به اپلیکیشن را در یک محصول ترکیب می کند. کاربر می تواند از طریق URL به آن دسترسی داشته باشد و در محیط های پشتیبانی شده، آن را روی دستگاه نصب کند و از قابلیت هایی مانند اجرای مستقل، آفلاین و اعلان ها بهره ببرد.
با این حال PWA جایگزین همیشگی سایت یا اپلیکیشن موبایل نیست. انتخاب بین طراحی سایت، طراحی وب اپلیکیشن، PWA و طراحی اپلیکیشن موبایل باید بر اساس نیازهای کسب و کار، نوع کاربران، امکانات مورد نیاز و اهداف پروژه انجام شود.
اگر قصد دارید برای کسب و کار خود یک سایت، وب اپلیکیشن یا اپلیکیشن موبایل طراحی کنید، قبل از انتخاب فناوری بهتر است نیازهای پروژه به صورت دقیق بررسی شود تا راهکاری انتخاب شود که علاوه بر هزینه منطقی، قابلیت توسعه و تجربه کاربری مناسبی داشته باشد.
ایران اپکو با تجربه در زمینه طراحی سایت و طراحی اپلیکیشن می تواند در انتخاب و توسعه راهکار مناسب برای کسب و کار شما همراهتان باشد.
برای منی که ios دارم فقط همینا بدرد میخوره
ممنونم به خاطر نظرتون